"Anh ơi, em đợi tín hiệu chắc chắn 100% mới vào lệnh, mà đợi hoài giá cứ chạy mất, làm sao đây anh?". Anh không trả lời ngay, mà kể lại cho em nghe chuyện con lừa của Buridan.
Câu Chuyện: Con Lừa Của Buridan
Có một con lừa đang đói bụng, được đặt đứng giữa hai bó cỏ tươi ngon giống hệt nhau về khoảng cách lẫn chất lượng, một bó bên trái, một bó bên phải. Con lừa nhìn qua nhìn lại, phân vân không biết nên ăn bó nào trước, vì bó nào cũng ngon như nhau, chẳng có lý do gì để chọn bên này mà bỏ bên kia.
Nó cứ đứng đó, so đo, cân nhắc, chờ cho đến khi tìm ra được một lý do thật sự chắc chắn để chọn. Nhưng lý do chắc chắn tuyệt đối ấy chẳng bao giờ xuất hiện, vì hai bó cỏ vốn dĩ ngang nhau. Con lừa cứ đứng phân vân mãi, cho tới khi kiệt sức vì đói mà chết ngay giữa hai bó cỏ, chưa từng ăn được một cọng nào.
"Chờ một lý do chắc chắn tuyệt đối để chọn giữa hai điều ngang nhau, đôi khi lại là lý do khiến người ta mất luôn cả hai."
Câu chuyện dừng lại ở đó, nhưng cái "đợi chắc chắn tuyệt đối mới hành động" thì không phải ai cũng nhận ra là một cái bẫy, cho tới khi tự mình đứng giữa hai bó cỏ mà bỏ lỡ cả hai.
Vì Sao Câu Chuyện Này Lại Nói Về Việc Đợi "Chắc Chắn 100%" Mới Vào Lệnh Thì Toàn Trễ Tàu?
Đọc tới đây, chắc chiến hữu sẽ hỏi: chuyện con lừa đứng giữa hai bó cỏ thì liên quan gì tới chuyện vào lệnh mua bán? Nhưng anh nghĩ đây đúng là hình ảnh rất thật của nhiều chiến hữu đang chờ tín hiệu hoàn hảo.
Thị trường không bao giờ cho một tín hiệu chắc chắn tuyệt đối 100% cả, luôn có một phần rủi ro, một phần chưa rõ ràng đi kèm mọi cơ hội. Chờ cho đến khi mọi chỉ báo đồng thuận hoàn hảo, tin tức rõ ràng tuyệt đối, giống hệt con lừa chờ một lý do chắc chắn để chọn giữa hai bó cỏ ngang nhau — trong lúc đứng đó phân vân, giá đã chạy xa, cơ hội đã trôi qua, cuối cùng vừa mất cơ hội vừa mất luôn cả sự tự tin để hành động ở lần sau.
Bài Học Cho Nhà Đầu Tư
Con lừa chết đói không phải vì thiếu cỏ, mà vì chờ một sự chắc chắn không bao giờ tồn tại. Với nhà đầu tư, thoát khỏi cái bẫy đó có thể hiểu theo ba cách rất thực tế:
- Chấp nhận vào lệnh với xác suất đủ tốt, không phải chắc chắn tuyệt đối — một hệ thống có tỷ lệ thắng hợp lý là đủ để hành động, không cần chờ 100%.
- Đặt sẵn tiêu chí vào lệnh rõ ràng từ trước — để khi tín hiệu đạt đủ điều kiện là hành động ngay, không đứng phân vân thêm.
- Chấp nhận sai một phần để không mất tất cả — dùng điểm cắt lỗ để bù lại cho việc không thể chắc chắn tuyệt đối trước khi vào lệnh.
Chiến hữu thử nhớ lại xem, có bao nhiêu cơ hội tốt đã trôi qua chỉ vì mình đứng giữa hai bó cỏ chờ một sự chắc chắn không bao giờ tới?
Con lừa chết vì chờ một lý do tuyệt đối giữa hai điều ngang nhau. Vào lệnh cũng vậy, chờ chắc chắn 100% chỉ khiến chiến hữu đứng nhìn tàu chạy qua mà chẳng bao giờ kịp lên tàu.
— Phương, founder CoPhieu.Top
