"Anh ơi, ghi nhật ký lệnh chi cho mệt, thua thì em bỏ qua không ghi, ghi mấy lệnh thắng thôi cho có động lực, vậy được không anh?". Anh không trả lời ngay, mà kể lại cho em nghe chuyện ba lưỡi rìu.
Câu Chuyện: Ba Lưỡi Rìu
Một người tiều phu nghèo đang đốn củi bên bờ sông, chẳng may lưỡi rìu sắt văng khỏi cán, rơi tõm xuống dòng nước sâu. Anh ngồi bên bờ than khóc vì đó là công cụ kiếm sống duy nhất. Một vị thần hiện lên, lặn xuống sông, mang lên một lưỡi rìu bằng vàng, hỏi có phải của anh không. Người tiều phu lắc đầu, bảo không phải.
Vị thần lặn xuống lần nữa, mang lên lưỡi rìu bằng bạc, người tiều phu vẫn lắc đầu. Đến lần thứ ba, vị thần mang lên đúng cái rìu sắt cũ kỹ của anh, người tiều phu vui mừng nhận ngay, nói đây mới thật sự là của mình.
"Ngươi đã trung thực không nhận bừa những gì không phải của mình, dù đó là vàng, là bạc, đáng giá hơn gấp trăm lần cái rìu sắt cũ."
Cảm động trước lòng trung thực đó, vị thần tặng luôn cho anh cả ba lưỡi rìu vàng, bạc, sắt. Câu chuyện dừng lại ở đó, nhưng cái "trung thực với chính mình dù chẳng ai kiểm chứng" thì không phải ai cũng làm được, cho tới khi thấy được phần thưởng thật sự của nó.
Vì Sao Câu Chuyện Này Lại Nói Về Việc Gian Lận Với Chính Mình Trong Nhật Ký Lệnh Là Tự Hại?
Đọc tới đây, chắc chiến hữu sẽ hỏi: chuyện ba lưỡi rìu thì liên quan gì tới chuyện ghi nhật ký giao dịch? Nhưng anh nghĩ đây đúng là bài học về việc trung thực với chính mình, dù chẳng ai đứng kiểm chứng bên cạnh.
Chỉ ghi lại những lệnh thắng, bỏ qua những lệnh thua, giống như người tiều phu nhận bừa cái rìu vàng không phải của mình — có vẻ lợi trước mắt, nhưng thực chất đang tự đánh lừa chính mình về năng lực thật sự đang có. Nhật ký lệnh không trung thực khiến chiến hữu không bao giờ nhìn ra được lỗi sai lặp đi lặp lại, không biết chiến lược nào thật sự đang lỗ, cứ thế lặp lại sai lầm cũ mà không hề hay biết, vì con số trong nhật ký đã bị bóp méo ngay từ đầu.
Bài Học Cho Nhà Đầu Tư
Người tiều phu chỉ nhận được cả ba lưỡi rìu vì trung thực nhận đúng cái của mình trước. Với nhà đầu tư, trung thực với chính mình có thể hiểu theo ba cách rất thực tế:
- Ghi đầy đủ mọi lệnh, cả thắng lẫn thua — không chọn lọc chỉ giữ lại phần đẹp để tự an ủi bản thân.
- Ghi rõ lý do vào lệnh và lý do thoát lệnh thật sự — không viết lại cho hợp lý hóa sau khi đã biết kết quả.
- Định kỳ đọc lại nhật ký để tìm lỗi lặp lại — nhật ký chỉ có giá trị khi nó phản ánh đúng sự thật, không phải phiên bản đẹp của sự thật.
Chiến hữu thử mở lại nhật ký lệnh của mình xem, đó có phải là bức tranh thật, hay chỉ là những lưỡi rìu vàng bạc mình tự nhận bừa cho đẹp lòng?
Lưỡi rìu sắt cũ kỹ mới thật sự là của người tiều phu. Nhật ký lệnh trung thực, dù không đẹp, mới thật sự là thứ giúp nhà đầu tư đi được đường dài.
— Phương, founder CoPhieu.Top
