"Làm sao kiểm soát được kết quả khi có quá nhiều thứ mình không biết trước?" — tôi từng nghĩ vậy.
Tôi từng đồng ý gần như không cần nghĩ thêm. Nó đơn giản, dễ nhớ, lúc đó đủ để tôi yên tâm.
Trải nghiệm của tôi
Câu hỏi quan trọng hơn nằm ở chỗ khác. Không chỉ đúng hay sai, mà là mình đang bỏ sót gì khi tin vào điều đó.
Tôi dành rất nhiều năng lượng cố gắng nắm bắt thêm thông tin, thêm chỉ số, thêm góc nhìn — với niềm tin rằng biết nhiều hơn sẽ giúp tôi kiểm soát tốt hơn. Nhưng dù học thêm bao nhiêu, vẫn luôn có những yếu tố tôi không lường trước được, và cảm giác mất kiểm soát mỗi khi điều đó xảy ra không hề giảm đi.
Định nghĩa kiểm soát hữu ích hơn, tôi học được, là: kiểm soát phản ứng của chính mình trước những điều mình không lường trước được. Tôi không kiểm soát được liệu một sự kiện bất ngờ có xảy ra hay không. Nhưng tôi kiểm soát được liệu mình sẽ hoảng loạn hay sẽ có một kế hoạch ứng phó đã chuẩn bị từ trước.
Cái giá tôi trả không phải lúc nào cũng là một khoản lỗ lớn hiện trên sổ sách. Có những lần cái giá là vài năm giữ một cách nghĩ sai, rồi mất rất lâu mới bỏ được.
Bài học tôi rút ra
Tôi nhận ra: định nghĩa lại kiểm soát: kiểm soát phản ứng của bản thân, không phải nắm bắt mọi biến số bên ngoài.
Từ đó mỗi khi gặp lại cùng kiểu câu hỏi, tôi tự nhắc mình dừng thêm một nhịp — hỏi xem mình đang dừng ở bề mặt hay đã nhìn đủ phần phía sau.
Định nghĩa lại kiểm soát: kiểm soát phản ứng của bản thân, không phải nắm bắt mọi biến ... Anh chị đang định nghĩa kiểm soát của mình là nắm bắt mọi biến số bên ngoài, hay là kiểm soát phản ứng của chính mình trước những điều không lường trước được?
— Phương Lê, Nhà sáng lập CoPhieu.Top
